Đây là lời khuyên của bố dành cho tôi cách đây khoảng 4-5 năm. Khi đó, tôi hồ hơi khoe với ông rằng mỗi ngày tôi đều vài lần leo lên và đi xuống bằng thang bộ, qua 21 tầng, ở nơi làm việc.
Bài học của thiền sư
Quá trình tập leo thang bộ của tôi đợt đó được khoảng chừng gần 2 tháng rồi "tắt", tôi nhớ là vậy.
Sau này, quãng hè - thu năm 2019, tôi nỗ lực theo đuổi hành trình mỗi ngày 10.000 bước chân, khá hơn một chút, kéo dài được gần 3 tháng. Ngay cả những ngày chăm bố ở Bệnh viện 108 cùng mẹ và các em, tôi cũng tranh thủ đi khắp khuôn viên nơi này, rồi đi bộ từ đó ra trạm xe buýt đến cơ quan.
Mới được chút ít thôi mà hồi đó tôi đã "chém gió" ầm ầm trên Facebook, lan tỏa được một ít sóng tươi vui tích cực đến bạn bè. Một người bạn cấp ba của tôi, là hoa khôi ở lớp và tôi... chẳng bao giờ dám nói chuyện, bao nhiêu năm hầu như không gặp bỗng "comment" bằng những bức ảnh bạn cũng đi bộ tương tự - 10.000 bước chân! Càng thấy câu "đồng thanh tương ứng, đồng khí tương cầu" là có thật.
Về sau này, qua vài lần nói chuyện, tôi mới biết bạn từng bị trầm cảm như thế nào, từng có thời điểm suy sụp và nguy hiểm ra sao, và nay đã cơ bản vượt qua.
Thực sự, chỉ khi trải nghiệm thực tế mới hiểu, một hoạt động thể dục đều đặn, đủ độ, sẽ tạo cho mình năng lượng rất lớn. Tinh thần tốt tạo ra năng lượng tốt, nhưng năng lượng tốt cũng tạo ra tinh thần tốt - là quan hệ hai chiều, cái này tạo ra cái kia, cái này có vì cái kia có.
Tương tự, Thiền sư Thích Nhất Hạnh từng nói trong một bài pháp thoại tôi từng nghe, đại ý: Niềm vui sẽ tạo ra nụ cười, nhưng đôi khi, nụ cười cũng tạo ra niềm vui.
Vì thế trong nhiều bài tập thiền sư dạy cho học trò khắp nơi trên thế giới có bài tập cười khi bắt đầu ngày mới.
Thức dậy miệng mỉm cười
Hai bốn giờ tinh khôi
Xin được sống trọn vẹn
Mắt thương nhìn cuộc đời
Học luôn cần đi đôi với hành là vì vậy, nếu không có hành động thì không có kết quả.
Bài học của bố
Nghe tôi kể về chuyện leo thang bộ, bố bảo, leo lên thì tốt, nhưng khi bước xuống áp lực cơ thể dồn xuống đầu gối, lâu dần hỏng khớp gối. Vì thế, đừng tập đi xuống bằng thang bộ, mà hãy đi thang máy xuống rồi leo lên lại.
Bố vốn ít nói, bố chỉ làm, và làm cái gì thì kiên trì kinh khủng. Bố tập bài vẩy tay dịch cân kinh mỗi ngày 2 lần, mỗi lần vài nghìn cái, cả gần chục năm. Mỗi ngày ông đi đôi tiếng vòng quanh Công viên Thống Nhất, Hà Nội từ giữa chiều, đến cuối chiều về.
Thi thoảng bố bắt gặp hội chợ được tổ chức ở Công viên, ông đều vào mua quà về cho các con và cháu. Đáng nhớ nhất là loại kem tên là "Kem 35", đến bây giờ vào hè tôi vẫn thi thoảng mua cho các con các cháu.
Một phẩm chất khác, tôi vẫn luôn khắc ghi noi theo bố và có vẻ làm được tốt hơn việc noi gương ông tập thể dục, đấy là sự trung thành trong công việc. Hồi tôi còn đi học, tôi vốn không bao giờ để ý chuyện làm nghề của bố mẹ vì bố mẹ định hướng cho các con đừng làm nghề "vất vả" như ông bà.
Nhưng chuyện mẹ kể lần đó tôi nhớ mãi.
Đại ý là, khi đó giá cả hàng hóa đều tăng lên có lợi cho làm ăn, một đầu mối thu mua hàng có tiềm lực kinh tế mạnh, trả giá cao hơn nhiều với đối tác lâu năm của bố mẹ đang làm. Bố không đồng ý, vì nếu làm như vậy ở thời điểm đó, theo ông, lợi trước mắt lớn hơn, nhưng không giữ chữ tín.
Tôi cũng nhớ lần đầu tôi bắt đầu về "tảo mộ cuối năm" (27 Tết, theo truyền thống ở quê) với họ hàng, bố đi bên cạnh và nói cho tôi những điều mà sau này tôi mới hiểu đấy là "gia phả". Nhưng bố không ép, miễn cưỡng. Sau này, tự tôi nhận ra nghĩa vụ của mình, và cứ thế nối tiếp bố.